Osnovni kurs marksizma-lenjinizma-maoizma: 2. Šta je marksizam-lenjinizam-maoizam

Partija koja vodi revoluciju je komunistička partija; a ideologija koja usmjerava razmišljanje i praksu komunističke partije je marksizam-lenjinizam-maoizam. Ovo je poznato svima nama. Međutim, mnogi od nas nisu baš sigurni šta se tačno podrazumijeva pod komunističkom ideologijom ili MLM-om, i šta su njeni razni dijelovi ili aspekti. Priličan broj ljudi je razumije jednostavno kao ideje Marksa, Lenjina i Maoa. Takvo razumijevanje je nepotpuno, nedovoljno i površno. Potrebno je da zađemo dublje u ovu oblast i razumijemo njenu unutrašnju suštinu. Zato ćemo najprije pokušati da razumijemo upravo suštinu MLM-a.

Kada su Marks i Engels prvi put razvili i propagirali teoriju komunizma, Engels je 1847. godine napisao knjižicu pod nazivom „Principi komunizma.” U njoj je opisao šta je komunizam na sljedeći, veoma jednostavan način: „Komunizam je doktrina preduslova za emancipaciju proletarijata.” Tako Engels, u ovoj veoma kratkoj definiciji, objašnjava da je suština komunističke ideologije da pruži teoriju u vezi sa tim šta je potrebno da se postigne konačna sloboda radničke klase (proletarijata). Ova sloboda bi se na kraju postigla kroz uspostavljanje komunističkog društva.

Staljin je objasnio istu stvar na sljedeći način: „Marksizam je nauka o zakonima koji vladaju razvojem prirode i društva, nauka o revoluciji ugnjetavanih i eksploatisanih masa, nauka o izgradnji komunističkog društva.” Ovdje Staljin objašnjava široko polje marksizma. Kao prvo, radi se o nauci koja daje odgovore na pitanja koja se tiču ne samo društva, već i cijele prirode. Na taj način, marksizam ne sveobuhvatna nauka. Kao drugo, to je nauka koja se bavi revolucijom; to nije revolucija bogatih (kao u ranijim buržoaskim revolucijama buržoaske klase), nego siromašnih i trudbeničkih masa. I kao treće, to je nauka o izgradnji socijalističkog i komunističkog društva.

Ovoj nauci je danas dato ime marksizam-lenjinizam-maoizam po imenima trojice učitelja koji su imali najveću ulogu u njenom uspostavljanju i razvoju – Karlu Marksu, Vladimiru Lenjinu i Mao Cedungu. Pored ove trojice, smatramo da postoje još dva velika učitelja koji su imali značajnu ulogu – Fridrih Engels i Josif Staljin. Engels je bio Marksov drug koji je blisko sarađivao sa njim u uspostavljanju osnova marksizma, kao i u njegovom razvoju nakon Marksove smrti. Staljin je branio i razvijao marskizam-lenjinizam nakon Lenjinove smrti.

Marksizam je prvi uspostavio Marks uz pomoć Engelsa prije više od 150 godina. Osnovni principi marksizma su: filozofija dijalektičkog materijalizma i otkriće materijalističkog tumačenja istorije, odnosno istorijski materijalizam; marksistička politička ekonomija koja je otkrila zakone kretanja kapitalizma i njegovih protivrječnosti i doktrine viška vrijednosti koja je razotkrila izvor eksploatacije; i teoriju naučnog socijalizma koja se zasniva na doktrini klasne borbe i koja uspostavlja principe koji su u osnovi taktike klasne borbe proletarijata.

Lenjinizam je marksizam u eri imperijalizma i proleterske revolucije. Prvi ga je razvio Lenjin početkom 20. vijeka za vrijeme Ruske revolucije, dok se borio protiv oportunizma Druge internacionale, i dok je unapređivao internacionalni komunistički pokret kroz Treću internacionalu. Pored toga što je branio i razvijao marksizam, lenjinizam mu je doprinio na sljedeći način: otkriće zakonitosti kretanja kapitalizma u uslovima imperijalizma i kako će oni nužno odvesti imperijalističke sile u rat; kvalitativni razvoj teorije i prakse proleterske revolucije za vrijeme buržoaske demokratske revolucije kao i za vrijeme socijalističke revolucije; jasno razumijevanje diktature proletarijata kao i prvih principa koji se tiču socijalističke izgradnje; stvaranje teorije i pravca narodnih pokreta i pokreta u kolonijama, i povezivanje nacionalnih oslobodilačkih pokreta sa svjetskom socijalističkom revolucijom; razvoj organizacionih principa lenjinističke partije – partije novog tipa. Pored toga što je branio i razvijao lenjinizam, Staljin je naročito doprinio principima i zakonitostima na kojima se zasnivaju faze socijalističke izgradnje.

Maoizam je nadogradnja i razvijanje marksizma-lenjinizma primjenjiv na sadašnji trenutak. Razvio ga je Mao tokom Kineske revolucije, u procesu socijalističke izgradnje, u borbi protiv modernog revizionizma i, naročito, tokom Velike proleterske kulturne revolucije. Doprinos maoizma uključuje: teorija protivrječnosti, razvoj teorije saznanja i formulisanje linije masa prema principu „iz masa – u mase”; teorija nove demokratije, formulacija revolucionarnog puta za kolonije i polukolonije, i formulacija po pitanju tri instrumenta revolucije – partija, narodna armija i jedinstveni front; teorija dugotrajnog narodnog rata i razvoj principa vojne doktrine; razvoj organizacionih principa proleterske partije kroz razumijevanje dvolinijske borbe, pokrete za ispravljanje stila i kritiku i samokritiku; razvoj političke ekonomije socijalizma na osnovu sovjetskog i kineskog iskustva i dijalektičkog razumijevanja procesa socijalističke izgradnje kao pravilnom načinu rješavanja protivrječnosti u tranziciji ka socijalizmu; i na kraju, što je i najvažnije, teorija i praksa kontinuirane revolucije pod diktaturom proletarijata kako bismo učvrstili socijalizam, izborili se protiv modernog revizionizma i spriječili restauraciju kapitalizma, što se sve može vidjeti u Velikoj proleterskoj kulturnoj revoluciji.

Stoga, marksizam, lenjinizam i maoizam nisu odvojene ideologije, već predstavljaju stalan rast i unapređivanje jedne ideologije. Na narednim stranicama pokušaćemo pratimo razvoj ovog procesa od početka. Takođe ćemo pokušati da razumijemo suštinu njenih sastavnih dijelova i aspekata koje smo gore nabrojali. Taj spisak možda izgleda dug i težak, ali ne mora da bude takav. Ako se koncentrišemo i pokušamo da razumijemo glavnu suštinu svakog od aspekata u istorijskom kontekstu, moći ćemo da shvatimo mnogo.